تبلیغات
نمونه سوالات استخدامی بهورزی - مایكو توكسین‌ها


مایكو توكسین‌ها و خطرات آنها
 
مقدمه:
كپك‌ها و مخمرهای مختلفی كه در مواد غذایی رشد وتكثیر دارند می‌توانند مواد سمی ازخود ترشح نمایند كه برای انسان و حیوانات مسموم‌كننده می‌باشد. به این سموم مایكوتوكسین می‌گویند.
بخش اعظم آن آفلاتوكسین نام دارد كه از متابولیت ثانویه كپك آسپرژیلوس فلاووس می‌باشد.
این سم مواد غذایی چون غلات را بیشتر درگیر می‌كند و در این میان یكی از منابع آفلاتوكسین تاكنون در گندم، نان، بادام زمینی، گردو، بادام، فندق، سویا، پنبه دانه، ذرت، برنج، لوبیا چشم بلبلی و حتی شیر شناسایی و گزارش شده است.
ماده غذایی كه سریعا به این سم آلوده می‌شود نان است كه بیشتر در نان‌های كپك‌زده مشاهده می‌شود.
 
انواع آفلاتوكسین
از میان مایكوتوكسین‌ها، آفلاتوكسین و انواع آن از همه قویتر است. در این گروه 18 توكسین كه وابستگی نزدیكی به هم دارند شناسایی شده كه 6 نوع آفلاتوكسین از اهمیت بیشتری برخوردار است.
این قارچ‌ها تحت شرایط خاص قادرند روی مواد خوراكی و فرآورده‌های گیاهی از زمان برداشت، عمل‌آوری، حمل و نقل و انبار، سریعاً رشد نمایند.
در بسیاری از مناطق شرایط آب و هوایی برای محصولات كشاورزی در تمام طول سال مناسب است و این شرایط برای رشد و نمو قارچ‌ها و كپك‌ها نیز مطلوب بوده و می‌تواند مقادیر عمده‌ای از مواد غذایی را فاسد كند به همین دلیل است كه سلامت مواد غذایی كه در معرض حمله قارچ‌های سم‌زا هستند باید تامین گردد.
در چند دهه اخیر كوششهای زیادی وقف مطالعه منشا، طبیعت، انتشار و خطرات احتمالی سموم قارچی در مواد غذایی انسان و حیوان به طور كامل مقدور نیست. در این زمینه آفلاتوكسین‌ها كه توسط گونه‌های سم‌زای آسپرژیانوس فلاووس و آسپرژیلوس پارازیتیكوس تولید می‌شوند به مراتب بیشتر از سایر سموم قارچی تحت كنترل قرار می‌گیرند.
 
خطرات افلاتوكسین برای انسان و حیوان
این سم علاوه بر زیان‌های سلامتی، باعث بروز زیانهای اقتصادی برای دامداران نیز خواهد بود در بسیاری از ساكنان مناطق گرمسیری كه سبزی خوار هستند و از طریق غلات و حبوبات تغذیه می‌شوند و این محصولات در شرایط مرطوب نگهداری می‌شوند محل مناسبی برای تولید قارچ آسپرژیلوس فلاووس می‌باشند و احتمال ایجاد سرطان كبد در این افراد بیشتر بوده و آسیب‌های كبدی بیشتری مشاهده شده است.
 
عوامل موثر در تشكیل آفلاتوكسین
مهمترین شرایط لازم برای فعالیت قارچ‌های مولد آفلاتوكسین در مواد غذایی حرارت و رطوبت می‌باشد. این قارچها از نظر درجه حرارت در یك دامنه نسبتاً وسیع فعالیت می‌كنند دامنه فعالیت آنها از دمای 6 تا 46 درجه سانتیگراد می‌باشد.
مناسب ترین درجه حرارت برای فعالیت آنها 25 – 35 درجه و برای تولید سم 25 درجه سانتیگراد می‌باشد. قارچ‌های مولد آفلاتوكسین همانند سایر قارچ‌ها به رطوبت كافی نیاز دارند و حداقل رطوبت نسبی هوای مورد نیاز 85% می‌باشد.
 
پیشگیری:
پیشگیری بهتر و مقرون به صرفه‌تر از درمان است و باید نان كپك زده را از جیره غذایی دام و طیور حذف كرده و می‌توان با حذف این قبیل خوراك در سلامت خود و جامعه سهیم باشیم.
كلیه مواد غذایی كه آثار كپك در آنها مشاهده می‌شود غیرقابل مصرف بوده و تحت هیچ شرایطی حتی جوشیدن و پختن، كپك آن از بین نمی‌رود، خاصیت بیماریزایی آن تا مدت‌ها باقی‌مانده و اثرات آن در طولانی مدت بروز خواهد كرد كه عمدتاً اعضایی مانند كبد، دستگاه گوارش را درگیر می‌سازد.